CliniGA CRO

CliniGA CRO Blog

Eksik Veri Kodları: Sıfır, Yapılmadı ve Bilinmiyor Arasındaki Fark

Klinik veri aktarımında sıfırı, yapılmayan ölçümü ve bilinmeyen sonucu ayrı tutarak eksikliğin anlamını koruyun.

Temsili araştırma fotoğrafı: Eksik Veri Kodları: Sıfır, Yapılmadı ve Bilinmiyor Arasındaki Fark
Fotoğraf: Kai Hendry · Lisans: CC BY 2.0 · Kırpılmış ve yeniden boyutlandırılmıştır.
Yayın
Güncelleme

Boş alanları sıfıra çevirmek veri kümesini teknik olarak tamamlayabilir fakat klinik anlamı değiştirebilir. Yapılmayan ölçüm, bilinmeyen sonuç ve gerçekten sıfır ölçülen değer farklı durumlardır.

Verinin anlamını koruyun

Veri toplama ve aktarım tasarımında eksiklik nedenlerinin nasıl temsil edileceğini belirleyin. Sayısal sonuç alanına özel anlam taşıyan sayı koymak, hesaplamalarda bu sayının gerçek ölçüm gibi kullanılmasına yol açabilir. Kod listesi, alan tanımı ve analiz kullanımı arasında açık bağ kurun. Sonradan bulunan sonuçların önceki eksiklik durumunu nasıl güncelleyeceği de tanımlanmalıdır.

Uygulama örneği

Örneğin yapılmayan bir değerlendirme kaynakta açıklamayla işaretlenir; aktarım ise boş sayısal alanı sıfırla doldurur. Özet rapor bu katılımcıda olağan dışı düşük sonuç gösterir. Örnekte eksiklik nedeni ayrı alana taşınır ve geçmiş sıfırlar kaynak kayda dönülerek incelenir. Gerçek sıfır sonuçlar otomatik olarak eksik diye yeniden sınıflandırılmaz.

İnceleme kontrolleri

  • Boş, sıfır, yapılmadı ve bilinmiyor örneklerini ayrı test edin.
  • Özet tabloda eksiklik kodlarının hesaplamaya girmediğini doğrulayın.
  • Sonradan tamamlanan verinin önceki gerekçeyle ilişkisini koruyun.

Kabul ve sınırlar

Kabul için inceleyen sayının gözlem mi, yer tutucu mu olduğunu ayırt edebilmelidir. Eksiklik kodu seçmek, eksikliğin istatistiksel olarak nasıl ele alınacağını tek başına belirlemez. Analiz kararları uygun uzmanlarla ayrıca belgelenir. Operasyonel amaç, belirsizliği saklamak yerine açık ve yeniden kullanılabilir veri anlamı oluşturmaktır; bütün alanların dolu görünmesi kalite ölçütü sayılmaz.

Sık sorulan sorular

Eksik veri için tek kod yeterli mi?
Kullanım amacına göre neden ayrımları gerekebilir; gereksiz ayrıntı da kullanıcı hatasını artırabilir.
Sıfır hiç kullanılamaz mı?
Gerçek gözlem sıfırsa kullanılabilir. Sorun, gözlenmeyen değerin açıklamasız sıfır olarak gösterilmesidir.

Kaynaklar

  1. FDA — Klinik araştırmalarda elektronik sistemler, kayıtlar ve imzalar
  2. MHRA — GxP veri bütünlüğü rehberi